Bij elke energiecrisis zie ik in Nederland hetzelfde patroon terugkomen: schrik, geklaag, geld erbij en daarna weer terug naar precies hetzelfde beleid dat de problemen in stand houdt. Zodra gas, olie en boodschappen duurder worden, en straks ook water, schiet dezelfde kramp in de kuiten: belastingen omlaag, huishoudens compenseren. Snel, zichtbaar, politiek handig. Niet omdat het de oorzaak oplost, maar omdat het goed klinkt bij de rechtse achterban. Wat blijft hangen, is hardnekkigheid. Alsof Nederland nog steeds draait op het oude idee: alles wat we kunnen winnen, halen we eruit. Terwijl de wereld allang veranderd is. En zodra het over de toekomst gaat, komt steeds weer hetzelfde antwoord: kernenergie. Vooral bij rechtse partijen is het een vast verkiezingsverhaal geworden. Groot, krachtig en stellig: "Dit lossen we op met kerncentrales." Maar na de verkiezingen verdwijnt die urgentie telkens weer. Wat overblijft: plannen op papier en uit stellen… Het rec...

Asielzoekers. Volgens Wilders en zijn volgers zijn het 'gelukszoekers'.  Ontwikkelingslanden. 'Profiteurs'. Zuid-Europeanen. Volgens Wilders 'luie dieven' die van Nederlands belastinggeld leven. Wilders trapt er dagelijks op: hard, venijnig en met schuim op de lippen. Maar dan is er Viktor Orbán. Wilders boezemvriendje. Zijn voorbeeld. Zijn stoere staatsman. Wat blijkt... Orbán steelt. Rechtstreeks uit de Europese pot. Miljarden Nederlands belastinggeld verdwijnen in Hongarije naar vriendjes, corrupte bouwcontracten en de zakken van Orbáns familie. Neem Orbáns buitenverblijf. Riant landgoed, compleet met privédierentuin en eigen vliegveldje, betaald met Nederlands belastinggeld. En daar is Wilders vaak geweest, heerlijk gezwommen in Orbáns zwembad, lekker vervoerd met Orbáns privévliegtuigen. Geen woord van kritiek. Integendeel: Wilders noemt Orbán 'een sieraad voor Europa'. De Europese Unie waarschuwt al jaren: de rechtsstaat is onder het nulpunt g...

  De liberale burger gelooft heilig in zijn eigen vrijheid. Zelfstandig, autonoom: niemand die hem iets voorschrijft. Vrijheid is zijn vlag, zelfstandigheid zijn wapen. Hij verbruikt energie, voedsel en water alsof de voorraad nooit opraakt. Hij rijdt overal naartoe alsof mobiliteit geen prijs heeft. Hij leeft royaal, tot de rekening komt. Dan is Den Haag ineens aan zet. Energie te duur.. Compensatie. Benzine omhoog.. Ingrijpen. Hitte.. Vraag om bescherming. De vrije liberaal verandert in een socialistisch schoppende liberaal: hij eist vergoedingen, klaagt luidruchtig en claimt bescherming, terwijl hij anders alle staatsbemoeienis verafschuwt. We willen een overheid die de brand blust, maar zwijgt over wie de lucifer vasthoudt: vrijheid zonder gevolgen, rechten zonder plichten. De Nederlandse liberale burger schuift zijn verantwoordelijkheid gemakkelijk af. Hij leeft alsof er geen morgen is, totdat de gevolgen hem raken. Dan wordt hij opeens een schreeuwende socia...

De overheid geeft een advies: eet minder vlees en kies vaker voor bonen, linzen en noten. Geen wet, geen verbod, geen controle aan de deur. Alleen informatie. Toch barst het meteen los. Rechtse rakkers schieten in de hoogste boom. Betutteling. Bemoeizucht. "Ik bepaal zelf wat ik eet en drink." En ook: "We moeten helemaal niks." Rakkers, dat klopt. Niemand moet iets. Dat is precies het punt. Het is een advies, geen dwang. Niemand pakt uw gehaktbal af. Niemand schrijft u voor wat er vanavond op tafel staat. U kiest zelf. U blijft vrij. Eet smakelijk. Maar terwijl jullie druk zijn met overheidsadvies, gebeurt er iets anders. Iets wat niet zichtbaar is, maar w e l direct op uw bord ligt. De rechtse vrije markt, vaak geprezen als ultieme vrijheid, schuift stiekem en stilletjes met uw eten. Fabrikanten stoppen minder vlees in producten en vullen aan met bonen, kikkererwten en groenten, zonder uitleg, zonder waarschuwing. En ja rakkers , uw gehaktbal schu...

  Europa laat zich volgens John Tabé al jaren opjagen door hetzelfde versleten verhaal: Rusland staat klaar om de NAVO-landen binnen te vallen. Zodra het debat even inzakt, duikt het spookbeeld weer op. Niet omdat het klopt, maar omdat het werkt. Angst houdt iedereen gespannen, angst trekt geld los en angst duwt beleid door dat anders nooit zou worden geaccepteerd. Voor Tabé is dit het decor. Een Russische aanval op NAVO-landen? Onrealistisch. Niet omdat Rusland mild is, maar omdat de wereld het nooit zou toestaan. China, Azië, Zuid-Amerika, Canada, Australië: zij hebben Europa nodig als stabiele markt. Een oorl og op Europees NAVO-grondgebied? Hun eigen economieën zouden instorten. Dat weet Rusland. Dat weten zij. En Europa? Europa weet het óók, maar fluistert het weg. Angst betaalt, politiek verdienmodel. Tabé ziet hoe de machine draait. De wapenindustrie pompt, orders vliegen binnen. Europese landen kopen alsof morgen te laat is. Hoe groter de dreiging, hoe sneller de handtek...

  De linkse klager is geen slachtoffer, maar handelswaar, verdienmodel, winstproduct. John Tabé ziet geen pech, geen noodlot. Hij ziet keuzes: stemhokjes, jarenlange verering van de markt als heilige machine, minder overheid, meer vrijheid, en vooral: meer winst. Altijd meer. En kijk eens. Prijzen schieten omhoog. Zekerheden verdampen. De rekening… Die landt keurig bij de burger. Die vervolgens klaagt. Hard. Overal. Klagen, klagen. Voorspelbaar. Want winstmaximalisatie is geen ideaal, het is een machine: koud, meedogenloos. Alles wat geld kost, wordt uitgeknepen: arbeid, natuur en gezondheid. De schade… Die schuift door, naar later, naar een ander. En zodra iemand op de rem wil trappen: paniek. "Betutteling!" "Bemoeizucht!" De overheid moet weg, tot het misgaat. Dan moet ze terug. Snel, gratis, zonder vragen. Ondertussen: recordwinsten, duurdere bo...

Rijke wijken stemmen, arme wijken zwijgen. Ook in Doetinchem herhaalt dit patroon zich bij elke verkiezing. Pas wanneer er iets speelt, een opvanglocatie, tijdelijke asielwoningen, een daklozen- en drugsproject, barst de verontwaardiging los. Facebook vult zich met reacties als: “Ze luisteren nooit naar ons” en “Altijd bij ons in de buurt. Wij zijn het afvoerputje van de gemeente.” Lokale partijen spelen daarop in met harde leuzen: “Geen asielzoekers hier” en “Wij voeren de spreidingswet niet uit.” Dat klinkt krachtig, maar zodra er besluiten moeten worden genomen, schuiven ze de verantwoordelijkheid door: “De overheid werkt niet mee. Landelijke partijen blokkeren.” Wie vooraf weigert zich aan regels en wetten te houden, kan achteraf niet verbaasd zijn als het mislukt. Lokale partijen weten dat zij hun beloften aan kiezers niet kunnen waarmaken. Toch is elke stem voor hen waardevol, want een raadszetel levert geld op. Het patroon is voorspelbaar: roepen wat kiezers willen horen, moeil...